Hpun hte galaw ai arung arai ni a manu: Shingra tara hte shinggyim masha ni hpe kayau kaya galaw ai lam

Jul 17, 2025

Shiga hpe tawn da u

Daini na lawan ai-mungkan hta, hpun hte galaw ai arung arai ni gaw, shanhte a laklai ai arawng sadang hte manu dan ai lam ni hte, ahkyak ai shara hpe matut nna hkam la nga ai. Shingra tara hku nna, hpun gaw tatut galaw mai ai magam bungli ni hpe lu ai sha n-ga, sung htum ai htunghking lachyum ni hpe mung gun hpai nga ai.

 

Hpun hte galaw ai arung arai ni a manu gaw, madung hku nna, tatut jai lang mai ai lam hta rai nga ai. Hpun gaw grai kaja ai galaw shapraw ai atsam nga ai rai nna, nta kata na arung arai ni, sha ku na arung arai ni, lata hte galaw ai arung arai ni zawn re ai arung arai amyu myu hpe galaw mai ai. Ndai arung arai ni gaw tsawm htap ai hte htuk manu ai sha n-ga, ngang grin ai hte tatut jai lang mai ai arung arai ni rai nna, shani shagu ra kadawn ai lam amyu myu hpe hkap la lu ai. Ga shadawn, hpun hte galaw ai arung arai ni gaw, lit kaja hpe hkam sharang lu ai sha n-ga, nta hpe shingra tara hte katsi kahtet ai lam hpe mung jat ya lu ai.

Tatut galaw mai ai lam hta lai nna, hpun hte galaw ai arai ni gaw htunghking manu dan ai lam ni hpe mung gun hpai nga ai. Shingra tara kaw na kumhpa langai hku nna, hpun gaw moi prat kaw nna shinggyim masha ni a prat hta n mai garan ginhka ai daw langai mi rai nga ai. Htunghking hte labau masa amyu myu hta, hpun hpe kumla lachyum amyu myu jaw da ai. Ga shadawn, Miwa htunghking hta hpun gaw shakut shaja ai lam hte n htum n wai ai asak hkrung lam a wenyi hpe madi madun ai. Dai majaw, hpun hte galaw ai arai ni gaw, arai ni hta grau ai; shanhte gaw htunghking lamu ga jarit hte madun dan ai lam mung rai nga ai.

 

Dai hta n-ga, hpun hte galaw ai arung arai ni gaw grup yin a matu manu dan ai lam nga ai. Kaga arung arai ni hte shingdaw yu yang, hpun gaw bai gram lajang mai ai arung arai langai rai nna, shi a rawt jat galu kaba wa ai lam gaw carbon dioxide hpe hkap la nna oxygen hpe shapraw ya ai majaw grup yin hpe n hkra hkra galaw ya lu ai. Dai aten hta, hpun hpe myit sawn sumru ai hku jai lang ai lam gaw, nam maling sutgan ni hpe makawp maga ai lam hte ngang grin rawt jat galu kaba lam hpe mung galaw ya nga ai.

Tsun ga nga yang, hpun hte galaw ai arung arai ni a manu gaw, tatut jai lang mai ai lam hte tsawm htap ai lam hta sha n-ga, htunghking masa hte grup yin a matu ahkyak ai lam ni hta mung rai nga ai. Daini na aten hta, madang tsaw ai-sak hkrung lam hpe hkan tam ai hta, ndai shingra sutgan hpe manu shadan nna, myit sawn sumru ai hku jai lang ra ai, hpun hte galaw ai arung arai ni gaw anhte a prat hta matut nna nsam jat ya lu na matu ahkang jaw ra ai.